Communicatie: Feedback geven

Alles wat je over iemand anders zegt, of het nu om complimenten of afkeuring gaat, is een vorm van feedback. Grofweg zijn er twee vormen: complimenten en commentaar.

Complimenten zorgen ervoor dat datgene wat je in (het gedrag van) de ander waardeert, in stand wordt gehouden. Wellicht zelfs wordt versterkt en het levert een positieve bijdrage aan de relatie. Jammer genoeg staan weinig mensen stil bij wat ze leuk of goed vinden aan een ander en nog minder mensen besteden er een welgemeende opmerking aan.

Commentaar of kritiek beoogt een verandering in het gedrag van de ander. Net als complimenten ervaren sommige mensen het als lastig om een ander rechtstreeks te zeggen wat hen niet bevalt. Commentaar of kritiek is effectief als je boodschap goed overkomt en de relatie intact blijft. Oftewel: hard op de inhoud en zacht op de mens. De ander moet begrijpen wat je bedoelt en het punt waar het om draait is bespreekbaar. Hoe doe je dat?

Beschrijf het gedrag (dat wat feitelijk en objectief waarneembaar is) wat je zelf hebt waargenomen bij de ander.
Vraag de ander of het beschreven gedrag klopt. Beperk je tot het gedrag en richt je niet op de persoon. Blijf in het hier en nu en reageer meteen in de situatie (op voorwaarde dat er geen heftige emoties in het spel zijn).
Geef aan wat het effect van het gedrag op jou is en wat dat in relatie tot het gezamenlijke doel betekent.
Geef aan hoe het voor jou voelt en niet wat je er van vindt
Check of de ander begrijpt wat je bedoelt.
Ga voor jezelf na welke onderliggende behoefte je hebt.
Doe je concrete verzoek aan de ander en benoem dit positief. Dus niet vragen: Wil je voortaan niet meer tegen mij schreeuwen, maar: Wil je voortaan rustig tegen mij praten?
Ga na of jullie samen afspraken voor de toekomst kunnen maken.

Zet de stappen altijd in deze volgorde. Vooral als je de eerste drie stappen overslaat, zal de ander je kritiek heel gemakkelijk als een aanval ervaren. Het gevolg is een welles-nietes discussie en de bekende ja, maar’s.

Goed gegeven feedback geeft inzicht in je ‘blinde vlekken’ en is een cadeau!